Bài giảng Tiếng Việt 5 - Luyện từ và câu - Trường Tiểu học Mỹ Đức II

 TRƯỜNG TIỂU HỌC MỸ ĐỨC II
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
 LỚP 5 Dựa vào nội dung bức tranh, mỗi bạn đặt 1 câu 
theo các kiểu câu đã học: - Câu hỏi: Các bạn nhỏ đang làm gì?
- Câu kể: Các bạn đang nhảy múa bên đống lửa.
- Câu cảm: Các bạn bạn nhảy múa thật vui!
- Câu khiến:Hãy đến nhảy múa cùng các bạn nhỏ! Luyện từ và câu v Bài tập 1: Đọc mẩu chuyện vui sau và thực hiện nhiệm vụ nêu bên dưới:
 Nghĩa của từ “cũng”
 Cô giáo phàn nàn với mẹ của một học sinh:
- Cháu nhà chị hôm nay cóp bài kiểm tra của bạn.
- Thế thì đáng buồn quá! Nhưng vì sao cô biết cháu đã cóp bài của bạn ạ?
- Thưa chị, bài của cháu và bạn ngồi cạnh cháu có những lỗi giống hệt 
nhau.
 Bà mẹ thắc mắc:
- Nhưng cũng có thể là bạn cháu cóp bài của cháu?
- Không đâu! Đề bài có câu hỏi như thế này: “Em hãy cho biết đại từ là 
gì.” Bạn cháu trả lời: “Em không biết.” Còn cháu thì viết: “Em cũng 
không biết”.
 Trần Mạnh Thường sưu tầm.
 a. Tìm trong mẩu chuyện trên:
 - Một câu hỏi - Một câu kể 
 - Một câu cảm - Một câu khiến
 b. Nêu những dấu hiệu của mỗi kiểu câu nói trên. Kiểu câu Tác dụng Các từ đặc biệt Dấu câu
 Dùng để hỏi về điều Ai, gì, nào, sao, 
 Câu hỏi chưa biết không, Dấu chấm hỏi
 Dùng để kể, tả, giới Dấu chấm (hoặc)
 Câu kể thiệu hoặc bày tỏ ý 
 kiến, tâm tư, tình cảm. Dấu hai chấm
 Dùng để bộc lộ cảm ôi, a, trời ơi, ôi 
 Câu cảm Dấu chấm than
 xúc chao, 
Câu khiến Dùng để nêu yêu cầu, Hãy, đừng, chớ, nhờ, Dấu chấm than, 
 đề nghị, mong muốn đề nghị, dấu chấm v Bài tập 1: Đọc mẩu chuyện vui sau và thực hiện nhiệm vụ nêu bên dưới:
 Nghĩa của từ “cũng”
 Cô giáo phàn nàn với mẹ của một học sinh:
-Cháu nhà chị hôm nay cóp bài kiểm tra của bạn.
-Thế thì đáng buồn quá! Nhưng vì sao cô biết cháu đã cóp bài của bạn ạ?
-Thưa chị, bài của cháu và bạn ngồi cạnh cháu có những lỗi giống hệt 
nhau.
 Bà mẹ thắc mắc:
-Nhưng cũng có thể là bạn cháu cóp bài của cháu?
-Không đâu! Đề bài có câu hỏi như thế này: “Em hãy cho biết đại từ là gì.” 
Bạn cháu trả lời: “Em không biết.” Còn cháu thì viết: “Em cũng không 
biết”.
 Trần Mạnh Thường sưu tầm. Kiểu câu Ví dụ Dấu hiệu
 + Nhưng vì sao cô biết cháu đã - Câu hỏi dùng để hỏi điều 
 cóp bài của bạn ạ?
 Câu hỏi Chưa biết.
 + Nhưng cũng có thể là bạn - Cuối câu có dấu chấm hỏi (?)
 cháu cóp bài của cháu?
 + Cô giáo phàn nàn với 
 mẹ của một học sinh:
 + Cháu nhà chị hôm nay 
 cóp bài kiểm tra của bạn.
 + Thưa chị, bài của cháu và - Câu dùng để kể sự việc
 bạn ngồi cạnh cháu có 
 Câu kể - Cuối câu có dấu chấm hoặc 
 những lỗi giống hệt nhau. dấu hai chấm.
 + Bà mẹ thắc mắc:
 + Bạn cháu trả lời:
 + Em không biết.
 + Còn cháu thì viết:
 + Em cũng không biết.
Câu khiến + Em hãy cho biết đại từ là gì. - Câu nêu yêu cầu, đề nghị.
 - Trong câu có từ hãy
 + Thế thì đáng buồn quá! - Câu bộc lộ cảm xúc.
 Câu cảm + Không đâu! - Trong câu có các từ quá, đâu.
 - Cuối câu có dấu chấm than (!) v Bài tập 2: Phân loại các kiểu câu kể trong mẩu chuyện sau. Xác 
định thành phần của từng câu (chủ ngữ, vị ngữ, trạng ngữ).
 Quyết định độc đáo
 Cách đây không lâu, lãnh đạo Hội đồng thành phố Nót-tinh-ghêm ở 
nước Anh đã quyết định phạt tiền các công chức nói hoặc viết tiếng Anh 
không đúng chuẩn. Theo quyết định này, mỗi lần mắc lỗi, công chức bị
phạt 1 bảng. Ông Chủ tịch Hội đồng thành phố tuyên bố sẽ không kí bất
cứ văn bản nào có lỗi ngữ pháp và chính tả. Đây là một biện pháp mạnh
nhằm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Anh.
 Theo báo CÔNG AN NHÂN DÂN vCác em đã học những kiểu câu kể nào?
Kiểu câu kể Vị ngữ Chủ ngữ
 Ai làm gì? Trả lời câu hỏi Làm gì? Trả lời câu hỏi Ai (cái gì, con gì)?
Ai thế nào? Trả lời câu hỏi Thế nào? Trả lời câu hỏi Ai (cái gì, con gì)?
 Ai là gì? Trả lời câu hỏi Là gì? Trả lời câu hỏi Ai (cái gì, con gì)? vBài tập 2: Phân loại các kiểu câu kể trong mẩu chuyện sau. Xác 
định thành phần của từng câu (chủ ngữ, vị ngữ, trạng ngữ).
 Quyết định độc đáo
 Cách đây không lâu, lãnh đạo Hội đồng thành phố Nót-tinh-ghêm ở nước Anh đã 
quyết định phạt tiền các công chức nói hoặc viết tiếng Anh không đúng chuẩn. Theo 
quyết định này, mỗi lần mắc lỗi, công chức bị phạt 1 bảng. Ông Chủ tịch Hội đồng 
thành phố tuyên bố sẽ không kí bất cứ văn bản nào có lỗi ngữ pháp và chính tả. Đây là 
một biện pháp mạnh nhằm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Anh.
 MẩuMẩu chuyện chuyện có có mấy 4 câu: câu?
 1. Cách đây không lâu, lãnh đạo Hội đồng thành phố Nót-tinh-ghêm ở nước Anh đã 
 quyết định phạt tiền các công chức nói hoặc viết tiếng Anh không đúng chuẩn.
 2. Theo quyết định này, mỗi lần mắc lỗi, công chức bị phạt 1 bảng.
 3. Ông Chủ tịch Hội đồng thành phố tuyên bố sẽ không kí bất cứ văn bản nào 
 có lỗi ngữ pháp và chính tả.
 4. Đây là một biện pháp mạnh nhằm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Anh. Quyết định độc đáo
1. Cách đây không lâu, lãnh đạo Hội đồng thành phố Nót-tinh-ghêm ở nước Anh đã 
quyết định phạt tiền các công chức nói hoặc viết tiếng Anh không đúng chuẩn.
2. Theo quyết định này, mỗi lần mắc lỗi, công chức bị phạt 1 bảng.
3. Ông Chủ tịch Hội đồng thành phố tuyên bố sẽ không kí bất cứ văn bản nào 
có lỗi ngữ pháp và chính tả.
4. Đây là một biện pháp mạnh nhằm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Anh.
 1. Cách đây không lâu, lãnh đạo Hội đồng thành phố Nót-tinh-ghêm
 Ai làm gì? ở nước Anh đã quyết định phạt tiền các công chức nói hoặc viết tiếng 
 Anh không đúng chuẩn. 
 3. Ông Chủ tịch Hội đồng thành phố tuyên bố sẽ không kí bất cứ
 văn bản nào có lỗi ngữ pháp và chính tả.
 Ai thế nào? 2.Theo quyết định này, mỗi lần mắc lỗi, công chức bị phạt 1 bảng.
 Ai là gì? 4. Đây là một biện pháp mạnh nhằm giữ gìn sự trong sáng của 
 tiếng Anh. Luyện từ và câu
 Ôn tập về câu 
v Xác định thành phần của từng câu (chủ ngữ, vị ngữ, trạng ngữ).
 Cách đây không lâu, lãnh đạo Hội đồng thành phố Nót-tinh-ghêm ở nước Anh đã 
 TN
Ai làm gì? CN
 quyết định phạt tiền các công chức nói hoặc viết tiếng Anh không đúng chuẩn.
 VN 
 Ông chủ tịch Hội đồng thành phố tuyên bố sẽ không kí bất cứ văn bản nào 
 CN VN 
 có lỗi ngữ pháp và chính tả.
 Ai thế nào? Theo quyết định này, mỗi lần mắc lỗi, công chức bị phạt 1 bảng.
 TN CN VN 
 Ai là gì? Đây là một biện pháp mạnh nhằm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Anh.
 CN VN Trò chơi: Ai nhanh hơn?
v Câu 1: Thật tuyệt vời! Câu cảm
v Câu 2: Sáng mai bạn làm gì? Câu hỏi
v Câu 3: Mẹ tôi rất lo lắng về chuyện học hành của Câu kể
 tôi.
v Câu 4: Bạn hãy cho biết danh từ là gì. Câu khiến
v Câu 5: Bộ phận trả lời câu hỏi Làm gì, là gì, thế Vị ngữ
 nào?
v Câu 6: Bộ phận trả lời câu hỏi Ai (con gì, cái gì)? Chủ ngữ
v Câu 7: Bộ phận trả lời câu hỏi Lúc nào, ở đâu, để Trạng ngữ
 làm gì, bằng gì? CHÚC CÁC EM NHIỀU 
SỨC KHOẺ - HỌC TỐT